de hardnekkige fixatie op IQ

Posted on 07/05/2012 by Lex Hupe

Simon is 20 jaar en heeft na zijn vertrek van school, toen hij 18 was, opgeschreven wat de school hem heeft gebracht.

Is Simon goed voorbereid op zijn verdere leven? Als het gaat over werk, toekomstplannen, succes, je eigen inkomen verdienen? Klopt het zo, ontbreekt er misschien iets?

Kan Simon een vervolgstudie gaan doen? Welke carrièrekansen heeft hij? In welke branche zou hij zich verder gaan ontwikkelen? Hij zegt niks over z’n diploma’s. Misschien heeft hij die wel niet…..

En…. hoe hoog is zijn IQ eigenlijk?

Laten we eens inzoomen op IQ en het belang dat we daaraan hechten.

Daniel Pink schrijft in “A Whole New Mind” dat IQ slechts voor 4 tot 10% voor het succes in je carrière verantwoordelijk is. Voor de rest gaat het om soft skills zoals verbeeldingskracht, gevoel voor humor en joyfulness (laat ik dat maar in goed nederlands vertalen als joie de vivre).

Datzelfde beeld ontstaat uit een artikel van Keld Jensen, een managementconsultant uit Zweden met als titel “IQ is overrated”. We bezitten ook EQ (dat kennen we zo langzamerhand wel: Emotionele Intelligentie), MQ (morele int.) en BQ (lichaams-int.). Weliswaar is een zeker IQ noodzakelijk, want rationeel kunnen denken is in de meeste beroepen een voorwaarde. Maar het is niet voldoende. Jensen: Your IQ will help you personally, but EQ, MQ, and BQ will benefit everyone around you as well. If you can master the complexities of these unique and often under-rated forms of intelligence, research tells us you will achieve greater success and be regarded as more professionally competent and capable.

En dan hebben we uiteraard ook nog Howard Gardner met zijn Meervoudige Intelligentie.

Maar…. die Simon hè…. op wat voor school heeft hij eigenlijk gezeten? Dat kan geen normale school zijn zoals VMBO, Havo of VWO. Dan had ie anders gepraat. Hij klinkt zo rijp, zo… “volwassen” zeg maar. Misschien een of andere eliteschool?

Simon heeft op de Koers gezeten, een democratische school in Beverwijk. En…. zal Simon het gaan maken in het leven, denkt u? Ik denk eigenlijk van wel.

A Whole New Mind

Meervoudige Intelligentie

IQ is Overrated

Democratisch Onderwijs



Geplaatst in Education 2.0 | Trefwoorden , , | 2 reacties

Innovatie begint met angst wegnemen

Posted on 20/04/2012 by Lex Hupe

Heel vaak hoor ik vooruitstrevende onderwijsmensen klagen over het gebrek aan bereidwilligheid bij collega’s om mee te gaan in de vernieuwing die toch zo nodig is. “De grote massa wil toch niks”. Ik begrijp die frustratie heel erg goed. Sterker nog, ik probeer met alle passie die ik heb, het tij te keren en mensen enthousiast te maken.

Hoe haal je ze over de streep? Dat d

enkbeeldige schot tussen “mijn gewoontes,

waar ik me veilig bij voel” en “dat grote avontuur dat buiten wacht maar waar ik huiverig voor ben en dus niks mee doe”?

Ik ben ervan overtuigd dat er al vele werkvormen zijn ontwikkeld om dit proces op gang te helpen. Want dat schotje – dat is er eigenlijk helemaal niet. Dat is 100% ingebeeld. “Het zit tussen de oren” – als een arts dat zegt dan bedoelt ie eigenlijk “er is helemaal niks mis met u, gaat u maar lekker naar huis het komt allemaal goed”. Nu klinkt dat wel erg betuttelend, en het helpt ook niet echt. Want dat schotje blíjft maar doorsudderen in je hoofd.

Een paar voorbeelden van een aanpak die wél werkt:

De denkhoeden van Edward de Bono

Deze methode werkt met gekleurde denkhoeden. Zwart is: negatieve emoties. Geel is: zie de mogelijkheden, en zo zijn er nog 4. Iedereen mag, wanneer er 1 kleur centraal staat, daar een bijdrage aan leveren. Hierin is én plaats voor je angst en emoties, én voor de mogelijkheden die er ook zijn. Vaak blijkt, dat alleen al het uiten van je emotionele afkeer, genoeg is om ruimte te maken voor creatieve, positieve inzichten. Mensen die veel posi-its in het zwarte vlak plaatsen (zo kun je het organiseren), kunnen net zo goed aan de positieve aspecten meedoen. Zo voorkom je heilloze discussies tussen cynici en “voorstanders”. In plaats daarvan oogst je de opbrengst: Mensen, we hebben een stel goeie ideeën verzameld vandaag! Daar gaan we mee verder”.

Clownsworkshop

Je kunt mensen op een heel speelse, uitnodigende manier ongemerkt uit die comfortzone halen. In die andere context word je weer even een kind, dat zich verbaast en blij kan zijn met bijna niks. O ja, waar ging het ook alweer om? Ja, daarom: die verwondering, glinsterende ogen, puur plezier. Kom weer bij je kern. Aan al die kennis in je hoofd heb je eventjes niks, maar je bent een gulzig wezentje dat al het moois om zich heen opslokt en meeproeft. Prik die mooi geblazen belletjes maar door. Lach tegen de zon. Huil tegen de maan. Imiteer dat gekke geluid. Zing. Vier.

Iedereen is creatief. Echt!

Helaas denken we vaak “er zijn creatieve mensen maar ìk? Ìk? Neehehee.. ik ben dat niet. Zoek maar iemand anders.” Zonde! Creatief zijn is net zoiets als ademen. Iedereen heeft het in zich. De mensensoort heeft zijn ontwikkeling te danken aan creativiteit: denkkracht! Uit oude dingen nieuwe maken, uitdagingen aangaan en oplossen. Steeds opnieuw weer zorgen voor het welzijn van de groep. Creativiteit zit in onze genen verankerd.

Een mooi artikel hierover citeer ik graag:

Putting the research together, some of the most essential qualities of a successful innovator appear to be the following:

  • Curiosity, which is a habit of asking good questions and a desire to understand more deeply
  • Collaboration, which begins with listening to and learning from others who have perspectives and expertise that are very different from your own
  • Associative or integrative thinking
  • A bias toward action and experimentation

Inspirerend hè?

Ik ben zelf dit pad opgegaan, en wil me verder ontwikkelen op dit gebied. Als je een suggestie hebt over een beproefde werkvorm of aanpak om mensen over dat denkbeeldige schotje heen te krijgen zodat de stroom van innovstie op gang komt, houd ik me aanbevolen!

Lex Hupe

Informatie over de Denkhoeden

Curiosity feeds Innovation

De Clown Onderwijst

Geplaatst in Uncategorized | 1 reactie

Hoe kan ICT mijn onderwijs verbeteren?

Posted on 03/04/2012 by Lex Hupe

Dit was de vraag die ik stelde in mij speech bij de IPON vorige week.

Een aantal mensen vulden een papiertje in en hier is de uitslag:

Ik ben hier zo blij mee!

Geplaatst in Uncategorized | 1 reactie

De iPad

Posted on 03/04/2012 by Lex Hupe

Er wordt wat afgepraat in onderwijsland over de iPad. Door sommigen bejubeld en door anderen verguisd.

Ik heb de aanwezigen bij mijn keynote speech op de IPON vorige week beloofd hun suggesties over de mogelijke voordelen van de iPad in mijn blog te tonen. Bij dezen. Op de ingeleverde postits kwam ik deze voordelen tegen:

Actueel

Het is gemakkelijk om bij een onderwerp ook actuele informatie te vinden. Deze kan verrijkend zijn. Wel moeten er dan informatievaardigheden worden ontwikkeld. Maar dat is alleen maar een extra verrijking, noodzakelijk in onze informatiesamenleving

Gewicht

Er zijn al landen (ik geloof Korea) die dit als argument gebruiken om over te stappen. Van vele kilo’s schoolboeken naar dat ene handige apparaatje waar alles al in zit

Interactie

Het kunnen maken van een eigen keuze is van groot belang voor kinderen. Het bevordert hun autonomie. Interactiviteit is bv. een belangrijke reden voor de populariteit van games.

Creativiteit

Er zijn allerlei leuke en leerzame tools op het Web te vinden. Ik noem Mindmappen, Google Docs, Twitter, Youtube. We kunnen onze ervaringen delen met anderen. Leren goede presentaties te maken. Een filmpje over de Open Dag zelf maken, of over de eindmusical. Verrijkend!

Kosten omlaag

Ik ben hier geen expert in, maar weet dat dit zeker een substantiële rol kan spelen bij een keuze tussen boeken of tablets en aanverwante producten. De tijd zal het leren. Veel lesmateriaal zal nog moeten worden ontwikkeld. Maar we schieten al aardig op!

Dank aan allen die hebben bijgedragen. Nog een paar links:

Mijn speech op de IPON: klik hier

Op Slideshare staat de uitgebreide versie van de gebruikte dia’s, er zitten veel klikbare links in klik hier

Ook verzamel ik links over het onderwerp iPad klik hier

Geplaatst in Uncategorized | Plaats een reactie

Van Talent naar Glunderfactor

Posted on 01/04/2012 by Lex Hupe

Ik was vorige week op een interessante werkconferentie over Talentontwikkeling. Hier werden vernieuwende concepten rondom de ontwikkeling van kinderen gepresenteerd en besproken.

In mijn woonplaats bestaat er een kinderkoor, de Kickers (wij wonen in Waterland) dat al meer dan 30 jaar wereldprijzen in de wacht sleept. Zijn deze kinderen nu zo bijzonder? Ja omdat ze allemaal goed kunnen zingen, en niet iedereen kan dat. Maar nee in de zin dat er vele malen meer kinderen zijn die ook kunnen zingen. En die zitten dan weer niet in zo’n koor, waar een bezielende dirigent voorstaat, die de kar trekt.
Maar – wat is eigenlijk een talent?

Talent

De meeste mensen zien talent als een uitzonderlijke eigenschap, die echt opvalt tussen het gemiddelde. Slechts een exclusieve, kleine groep kinderen kan dat, en de meesten niet. Ik vind dat toch een beetje riskant. We zeggen niet dat iemand een talent heeft voor het schillen van aardappels. Maar wel voor bv. mooi zingen, of een sportprestatie. Toch denk ik dat we het woord “talent” in het onderwijs eigenlijk breder bedoelen: meer als het geheel van mogelijkheden van elk kind. Hier valt dan ook de persoonlijke vorming van kinderen onder.

Wilskracht

Wat doe je dan met een kind dat zogenaamde talent niet lijkt te hebben? Ik keek vorige week weer eens naar de film “Kinderen van de Hondsberg” over kinderen met een geestelijke achterstand, gecombineerd met een slechte thuissituatie. Aangrijpend. Heeft zo’n kind wel een talent? Verwarren we talent niet een beetje met presteren, produceren en iets opvallends kunnen doen? Waarschijnlijk zullen deze kinderen niet in de prijzen vallen. Als ik hun moeizame levens zie dan voel ik met ze mee, maar denk ik gewoon niet aan talent. Dat zou gênant zijn. We mogen zo’n kind prijzen als hij erin slaagt een enigszins gelukkig leven op te bouwen. Wat me opviel was hun wilskracht: ze wilden allemaal dolgraag zelfstandig wonen, en dat is hen gelukt, uiteraard met begeleiding maar daar zit dat pareltje in! Het zijn complete individuen met hun eigen uniekheid en dromen. Dat maakt hen tot volwaardige mensen.

Ik hou van ze zoals ze zijn. Elk kind verdient zijn plekje.

Glunderfactor

Een erg leuk aspect van de conferentie was, dat we de subjectieve beleving van het kind voorop stelden: als een kind van 5 glunderend naar je toekomt met een tekening dan hoef je alleen maar mee te genieten. Je deelt in het “succes”  van het kind, je ziet de tekening niet als een prestatie volgens een of andere norm maar je deelt gewoon in de feestelijkheid. Prachtig toch!? Ook als er op de tekening een paar onduidelijke strepen staan die een duikboot moeten voorstellen, maakt allemaal niks uit.

Er waren nog meer woorden voor die glunderfactor (ben ze even kwijt). Dan praat je niet meer over prestaties maar je deelt in de eigen succesbeleving van het kind. Dan krijgt het woord talent ineens een veel warmere klank.

Ik geef zelf kinderen een 10, en die 10 staat eigenlijk precies voor die glunderfactor: niet de 10 als einddoel van een toets “nul fout”  maar als symbool voor jouw eigen glorieuze moment!

Documentaire Kinderen van de Hondsberg

De werkconferentie over Talentontwikkeling waar ik aanwezig was: klik hier

Geef je kind een 10!

Geplaatst in Education 2.0, Kinderen | Trefwoorden , , | 1 reactie

Ontwikkeling

Posted on 22/03/2012 by Lex Hupe

Ik heb een personal coach, Minke Voorhorst heet ze. Ik maak graag reclame voor haar, want ze brengt me echt verder in mijn persoonlijke/professionele ontwikkeling. Ik kwam bij haar met de vraag: ik sta op het punt om mijn boodschap de wereld in te brengen, maar heb nog niet die aarding die ik nodig heb om die boodschap met schwung en bravoure te brengen. Ruim een jaar geleden gingen we aan de slag. Enkele weken geleden werd me gevraagd om een speech te geven op een grote onderwijsbeurs. Bingo!

Ik heb werkelijk nooit gedacht aan de mogelijkheid dat je je zou kunnen schamen als je een coach hebt. Doet u dat wel? Zonde! Net zoiets als dat je niet durft toe te geven dat je bij ziekte naar een dokter gaat. Nu weet ik uit ervaring dat er hele volksstamen zijn die zo denken. Die ziekte als een teken van zwakte zien ofzo. Nou sorry hoor!

Ik geloof dat mensen andere mensen nodig hebben. Ik probeer mezelf zodanig te ontwikkelen, dat ik voor mijn medemens iets kan betekenen. Dat voelt goed! En ik weet tegelijk ook dat ik andere mensen nodig heb. Zonder jullie ben ik niks. We zijn geschapen als wezens die door coöperatie en empathie samen overleven in de harde wereld. Liefde, verzorging en empathie zijn nodig om kinderen te laten opbloeien.  We leven samen met anderen, en daarbij honoreren we ieders unieke bijdrage.

Elke dag leer ik. Echt. Hoe? Vooral door mijn ontmoetingen met andere mensen. Een personal coach? Ik raad het je aan, want het bestaan als zp-er is niet per sé het makkelijkste bestaan. Soms is het gewoon ploeteren zonder een duidelijk vooruitzicht. Dan helpt het wel als je net even dat extra steuntje krijgt dat je over die hobbel heen helpt.

Doen!

http://www.minkevoorhorst.nl/MInke/Minke_Voorhorst.html

@minkevoorhorst

http://www.linkedin.com/profile/view?id=22750022&locale=en_US&trk=tyah

Geplaatst in LexBlogt | Plaats een reactie

Make the Jump!

Posted on 13/03/2012 by Lex Hupe

Het is de tijd voor goede voornemens. En voor het opruimen van gewoontes. Oude, niet meer passende zienswijzen. Ruimte voor nieuwe, frisse ideeën die beter passen bij deze tijd.

Schaf het klassensysteem af

Het klassensysteem heeft geen bestaansreden meer. Leren kan nu, met behulp van technologie, veel individueler worden. Kinderen hebben hun eigen belangstelling, leervoorkeur en tempo. Goed onderwijs speelt daarop in. Alternatieven genoeg, vele scholen werken al jaren met nieuwe vormen. En met overtuigend succes.

De Noordwijkse School

Mondomijn

Schaf het er-is-maar-1-goed-antwoord denken af

Kennis wordt voorgekauwd en in hapklare brokken aangeboden. Ik noem dit het foiegras-model. Er is maar 1 antwoord goed, al het andere is fout. Dit ontneemt de ontdekkingslust bij kinderen. Het is een voortdurende aanval op je zelfvertrouwen. Het houdt de heerschappij van de leraar vast en kweekt volwassenen die bang zijn om fouten te maken.

Stimuleer het stellen van goede vragen Conrad Wolfram

Wakker de nieuwsgierigheid en ontdekkingslust aan

Ga erop uit, bezoek een technolab, doe proefjes

fouten maken mag want daar leer je het meeste van

Schaf het stampsysteem af

Leerstof wordt in hoofden gestampt, getoetst en 2 weken later is 90% weer verdwenen. Robert van Hoesel, een 18-jarige ondernemer, zei eens “Vergeet wat je kunt Googlen”. In een tijd waarin kennis niet meer exclusief is, maar overal en gratis voorhanden, wordt het aloude monopolie  van de leraar op kennis gênant.

Combineer spelen en leren

Omhels technologie en Social Media. Google erop los

Leer ze goed te zoeken, en leer ze vooral om van informatie kennis te maken. Ze snakken ernaar

Maak leren rijk en gebruik alle zintuigen

Kantel het leerproces: Flipped Classroom, uitgevonden door leerkrachten

Schaf het extern toetsen af

Leerlingen willen zelf graag weten hoe ver ze zijn met hun leerproces. Laat ze zichzelf dan ook toetsen. Durf te vertrouwen. Meet niet alles omdat het meetbaar is. Daar is het leerproces te mooi en delicaat voor.

Blog van Frans Droog

Benjamin Zander geeft zijn leerlingen vooraf een 10

Tot slot nog ter inspiratie een van mijn favoriete TED-talks: Shining Eyes, ook van Benjamin Zander.

Geplaatst in Uncategorized | Plaats een reactie

7 Misverstanden over Leren

Posted on 26/02/2012 by Lex Hupe

1 Eerst de basis, daarna pas begrijpen Leerlingen ervaren dit als “eerst de vervelende dingen, dan komt het interessante”. Volgens mij zijn leerlingen prima in staat om, al lerende, de feiten op te nemen. Alles hangt af van hun interesse: pas als die gewekt is kan dit “feitenleren” plaatsvinden. En dan is het overbodig om ze nog op die feitenkennis te gaan toetsen. Immers, ze hebben die feiten al omgezet in een begrijpelijk en zinvol resultaat. En daar gaat het uiteindelijk om.

2 Onderwijs betekent: een leraar praat Leren vindt pas plaats wanneer leerlingen met elkaar overleggen, creëren en opgedane kennis integreren in betekenisvolle projecten. De mooie taak voor de leraar is de mogelijkheden creëren waarbinnen ontdekkend leren mogelijk is.

3 Erover praten betekent dat het ook geleerd wordt Op zijn best krijgen leerlingen een paar hints. Daarna is het wel nodig dat ze er zelf actief mee aan de slag gaan. En die leercontext moet je als leraar wel creëren.

4 Het vertalen naar het niveau van de leerling betekent dat je het dommer maakt Aansluiten bij het reeds bestaande kennisniveau van leerlingen is essentieel. Als je daaronder gaat zitten haken ze af.

5 Acceleratie betekent harder doorleren In plaats van meer studiestof kun je de leerling beter vragen om dieper op belangrijke aspecten van het onderwerp in te gaan. Zo wordt diepgaande kennis opgedaan. Dat versterkt de basis voor latere studies.

6 Een stille klas betekent dat er hard geleerd wordt Een lokaal waar er rustig wordt gepraat en overlegd betekent dat de leerlingen bezig zijn met leren.

7 Traditioneel onderwijs betekent dat leerlingen worden voorbereid op het Leven Luisteren naar de leraar en studeren voor toetsen heeft erg weinig te maken met het echte leven.  In je latere leven creëer je ideeën, ga je uitdagingen aan, je maakt plannen, je overlegt, evalueert, en werkt samen.

Geplaatst in Education 2.0 | 2 reacties

Paarden zijn Onbevooroordeeld

Posted on 16/02/2012 by Lex Hupe

Het is donderdag 16 februari.

Ik loop op een modderig pad langs een tractor-met-aanhanger die flink is weggegleden in de welwillende modder. Ik zie een menselijke gestalte omringd door een bomenrij. Ze zwaait. Ik heb het gevonden: de paardenranch van Anne-Krista. Ze begroet me hartelijk, haar haar is versierd met stro. We baggeren door het terrein. Overal schrikdraad. Het staat nu niet aan. Er grazen een zestal paarden, groot, intensief plukkend aan de ruif waar af en toe een lekker plukje van af komt. “Paarden grazen 14 uur per dag”, vertelt Anne-Krista me.

“Hebben ze mij al opgemerkt? “Vraag ik. “Allang” zegt ze. Wij mensen hebben een inner circle van 1 meter. “Paarden hebben een inner circle van 15 meter”. Ze kennen haar door-en-door, mij nog niet. Ik zie wat gedoe, gerommel, 1 paard zondert zich af, lijkt wel even uitgestoten. Een wit paard.

“Dat is wat er gebeurt als ze een nieuw iemand tegenkomen. Er ontstaat onrust en het evenwicht moet weer hersteld worden”. Oké, tis maar dat je het weet.

Het is weer rustig. Ik voel mijn nieuwsgierigheid opkomen en wil ze ontmoeten. Dichterbij. Voel ik mijn angst? Ja, die voel ik. Maar Anne-Krista zegt dat ik allang ben geaccepteerd. Hun persoonlijke cirkel heb ik namelijk al betreden. Ik kruip – met een beetje angstig gevoel – onder het draad door. Bevind me opeens tussen de grazende paarden. Ze zijn groot. Ze reageren nauwelijks. Dat voelt goed. Ik mag daar gewoon tussen staan. Na verloop van tijd komt de schimmel uit de ruif en begroet me. Ik steek mijn knuist een beetje uit, hij ruikt eraan. Dat voelt goed. Contact. Interactie. Hij komt met z’n wang voor me staan. Ik aai hem even. Wat mooi, wat rustgevend. Ik mag dit doen. Het voelt oké.

Ik loop even een stukje verder en kom dan weer terug. Hij trekt zich terug uit de ruif, loopt dichtbij me langs en weer terug, nu duwt hij zijn lijf een beetje tegen me aan, duwt me een heel klein beetje terug. Een heel klein beetje maar. En gaat dan weer eten.

Bijzonder. Ik voel wat het met me doet om NIET weg te lopen. Ik blijf staan, ondanks al de langsstromende gevoelens van angst, onzekerheid (“zien ze me wel staan”).

“Wat de paarden me nu laten zien, is dat ze je ruimte geven”. “De leider laat dit ook toe”. Leider? “Ja, er is een leider in de groep. Die greep niet in. Dus ze begrijpen dat jij ruimte nodig hebt om je lekker te kunnen voelen”. O…. is dat wat ze je vertellen? “Ja. Ik ken je verder nog niet, maar dit is wel wat ik zie”. Ik ben verbluft. Story of my Life.

Wat een ervaring om zomaar tussen die giganten te staan. En me veilig te voelen. Wat een voorrecht.

http://www.spiegelendpaard.nl/

Geplaatst in LexBlogt | Plaats een reactie

Catastrofe of Kansen?

Posted on 05/02/2012 by Lex Hupe

Het woord Chaos houdt in het Chinees in: zowel wanorde als nieuwe kansen.

Sjongejonge wat leven we in een krankzinnige tijd. Een paar lijnen:

- de europese economie stort zo langzamerhand in. Het is een kwestie van tijd

- de Amerikaanse idem dito. |Te lang op de pof geleefd… 1 op de 6 Americano’s is arm

- de Arabische Lente heeft al geleid tot de val van enkele voorheen onwrikbare dictatoren. En dat in een wereld die wij als westerlingen niet als kansrijk hadden ingeschat (de Islam-wereld)

- de graaiers van het Nieuwe Kapitalisme blijven maa rgraaien en graaien terwijl de rest van de ontwikkelede wereld, de gewone burgers, de “99%” feitelijk steeds minder verdient (stijging zorgkosten, hypotheken onder vuur, sociaal stelsel ondergraven etc.)

Moet ik nog verdergaan? Nee, ik voel, net als vele andere mensen, dat er iets fundamenteels gaat veranderen in Euroopa en de Westerse Wereld. Als je het puur economisch bekijkt dan gaan we gewoon ten onder zoals de Titanic. Ik kan bijna alleen maar lachen. Het gebeurt toch. En toch ben ik geen fatalist. Wél als het gaat om dit oude, ten dode opgeschreven systeen, dat wel. Maar niet als het gaat over de vitaliteit en vindingrijkheid van mensen all-over-the-globe die al lang doorhadden dat het deze kant op ging.

Geplaatst in LexBlogt | Plaats een reactie